Zalety i wady posiadania nieruchomości w centrum miasta

Chociaż w obecnych czasach, rola i znaczenie posiadaczy dużej ilości nieruchomości znacząco spadła, w porównaniu z okresem przedwojennym, nie oznacza to jednak, iż wiele osób nie pragnie zostać kamienicznikami, choć zapewne oburzyliby się dziś za nazwanie ich w ten sposób. Posiadanie bowiem kamienicy w centrum miasta i dziś może przynieść duże dochody. Dziś co prawda miejsce dawnych sklepów zajęły banki, ale w istocie mogą być one lepszymi najemcami, niż placówki handlowe, gdyż mniejsze jest w ich wypadku ryzyko rezygnacji z najmu. W ten sposób, posiadając kamienicę, można spodziewać się regularnych i zazwyczaj wysokich miesięcznych dochodów. Jednak, jeśli nie uda się pozyskać takiego najemcę, utrzymanie kamienicy może nastręczyć problemy. Ich wiek bowiem często przekracza sto lat, a tym samym mogą już wymagać kapitalnych remontów. Trudno natomiast spodziewać się dużych dochodów z tytułu najmu od zwykłych lokatorów, gdyż są nimi zazwyczaj osoby starsze, o niewielkich emeryturach. Wielu kamieniczników stosuje więc nieetyczne i nielegalne metody, aby tych uciążliwych, w ich mniemaniu, lokatorów się pozbyć. Wszystko to sprawia, że posiadanie kamienicy w centrum miasta nie jest już tak korzystne, jak w okresie przedwojennym, co widać zresztą po nieodnowionych elewacjach wielu kamienic, a w niektórych przypadkach nadają się one wyłącznie do rozbiórki.

Kamienicznik jako symbol bogacza

Jednym ze sztandarowych haseł minionego ustroju był postulat równości społecznej. Był on zasadniczo słuszny, zwłaszcza w kwestii równości praw wyborczych i innych przyrodzonych praw człowieka. Jednak w swej utopijnej wersji, postulat ten zakładał także równość majątkową. Mimo iż w praktyce posiadanie przez wszystkich równych zasobów majątkowych nie jest możliwe, to jednak tego typu hasła w tym okresie znajdowały duży odzew. Było to spowodowane dużymi nierównościami majątkowymi w okresie przedwojennym. Wśród wielu bardzo biednych osób znajdowali się również prawdziwi bogacze, wśród których poczesne miejsce zajmowali kamienicznicy. Byli to rzecz jasna właściciele kamienic, czyli budynków wielorodzinnych znajdujących się zazwyczaj w centrum miasta. Często posiadali oni wiele kamienic, co było dla nich źródłem znacznego majątku, a także czerpania korzyści z wynajmu parterów swoich budynków pod działalność handlową. Właściciele wielu nieruchomości byli w tych czasach osobami powszechnie szanowanymi, zasiadali w radach miejskich i ogólnie stanowili elitę. Echo takiego obrazu kamienicznika przetrwało zresztą w wielu umysłach do dziś, gdyż wiele osób marzy o tym, żeby posiadać nieruchomość i czerpać z tego tytułu zyski, przede wszystkim w formie wynajmu. Jej sprzedaż mogłaby im też zapewnić wystarczające środki do życia przez długi czas.

Wynajem czy zakup mieszkania ?

Tak jak wielu z nas zastanawia się nad wyborem samochodu nowego lub używanego, tak również wiele osób rozważa opcję wynajmu bądź zakupu mieszkania. Argumenty przemawiające za zakupem samochodu używanego i wynajmu mieszkania są zazwyczaj podobne – nie stać nas na wydanie kilkudziesięciu, a w przypadku mieszkania nawet kilkuset tysięcy złotych. Warto tutaj jednak zauważyć, że o ile koszt zakupu używanego samochodu może być ułamkiem kosztu zakupu samochodu nowego, to dysproporcja kosztów zakupu mieszkania i jego wynajmu nie jest już taka duża. Możemy tutaj jednak przyjąć, iż koszty użytkowania mieszkania – niezależnie, czy jest ono naszą własnością, czy tylko je wynajmujemy – są zbliżone. Podstawową kwestią jest więc tutaj porównanie miesięcznej raty kredytu i raty wynajmu. Otóż okazuje się, że w wielu przypadkach, o ile kredyt jest spłacany w długim okresie, obydwie te raty są do siebie podobne. Jeśli taki fakt ma miejsce, można wziąć pod uwagę zasadnicze korzyści własności nieruchomości. Otóż jest nimi przede wszystkim to, że możemy ją swobodnie urządzać, a także sprzedać, o ile nie jest już obciążona hipoteką. W przypadku wynajmu, w kwestii ewentualnych przeróbek musimy się zdać na wolę właściciela, a w istocie płacimy duże kwoty za użytkowanie czegoś, co nigdy nie będzie naszą własnością.

Odwrócona hipoteka na nieruchomości

Chociaż sytuacja emerytów dzisiaj jest zazwyczaj dużo lepsza niż bezrobotnych, nie oznacza to jednak, aby większość z nich mogła się cieszyć życiem. Emerytury nie są bowiem wysokie, a wszelkie opłaty za media i inne rachunki z upływem lat się przecież nie zmniejszają. Dodatkowo wiele osób w tym wieku ma zły stan zdrowia, co powoduje duże wydatki na lekarstwa. Nic więc dziwnego w tym, że wielu emerytów z radością powitałoby dodatkowy stały dochód. Taki dochód może im zaoferować tzw. odwrócona hipoteka, oferowana przez banki. Dotyczy ona osób w określonym wieku, z reguły ponad 65 lat, będących właścicielami nieruchomości. Bank oferuje im opcje wypłacania co miesiąc określonej kwoty, dożywotnio. W zamian po śmierci tej osoby, jej nieruchomość przejdzie we władanie banku. Wysokość comiesięcznej raty zależy tutaj od kilku czynników, przede wszystkim od wieku osoby będącej stroną tej umowy, a także od wartości nieruchomości. Z pozoru jest to dobre rozwiązanie dla wielu starszych osób, gdyż zasila ich budżet domowy sporą kwotą, a nieruchomości i tak nie mają komu przekazać w testamencie. Powinny jednak pamiętać o tym, że kwota pieniędzy, jakie otrzymają do końca życia, rzadko przekroczy nawet połowę wartości nieruchomości i to przy założeniu, że okres ich życia będzie jeszcze dość długi.

Nieruchomość jako podstawa zabezpieczenia kredytu

Każdy z nas może w którymś momencie swojego życia znaleźć się w trudnej sytuacji finansowej. Przyczyn takiego stanu rzeczy może być wiele, choćby utrata pracy, choroba i związane z nią wysokie koszty leczenia. W takiej sytuacji bardzo ważną sprawą jest zdobycie środków finansowych, w wysokości pozwalającej na przetrwanie trudnego okresu w życiu. Te środki, jeśli nie jesteśmy w stanie ich zdobyć poprzez darowiznę lub pożyczkę, ze strony członków rodziny albo znajomych, to musimy zwrócić się o pożyczkę lub kredyt w banku. Podstawową kwestią w tej sprawie jest oczywiście posiadanie zdolności kredytowej, gdyż bez niej mamy bardzo niewielkie szanse na kredyt. Przy zaciąganiu kredytu bankowego istotne jest też przedstawienie przez nas odpowiedniego zabezpieczenia. Doskonałym zabezpieczeniem może być w tym wypadku nieruchomość, przy założeniu, iż jest ona naszą wyłączną własnością, a ponadto nie została obciążona już wcześniej. Hipoteka na danej nieruchomości jest rzecz jasna obowiązkowa w sytuacji, gdy zakup tej nieruchomości jest przez bank kredytowany. Nieruchomość można jednak obciążyć hipoteką także wtedy, gdy bank oferuje pożyczkę na dowolny cel. Z reguły można uzyskać wówczas wyższą kwotę tej pożyczki i lepsze jej warunki, niż w przypadku kredytu gotówkowego. W wielu przypadkach będzie więc to atrakcyjna alternatywa.

Znaczenie księgi wieczystej

Każdy z nas, kto kupował nowy samochód, bądź też używany, ale od pierwszego właściciela, zapewne spotkał się z książką serwisową. W tym dokumencie zapisywane są bowiem wszelkie naprawy i przeglądy samochodu, a także informacje o jego stanie technicznym. Jednak nie wszyscy zdają sobie zapewne sprawę z tego, że tego rodzaju dokument posiada również każda nieruchomość. Jest nią księga wieczysta. Księgi wieczyste przechowywane są w sądach rejonowych, w specjalnych wydziałach ksiąg wieczystych. Każdy z nas może tam sprawdzić ich treść. Możemy tam znaleźć informacje o położeniu danej nieruchomości, jej właścicielach, służebnościach związanych z daną nieruchomością, a także ciążących na niej zobowiązaniach, w tym przede wszystkim w formie hipoteki. W księdze wieczystej rejestrowane są również wszelkie zmiany stanu prawnego nieruchomości. Możliwość przeglądania tych ksiąg sprawia, że możemy przed planowaną transakcją kupna nieruchomości, dokładnie sprawdzić, czy określone osoby są rzeczywiście właścicielami danej nieruchomości, a ponadto, czy nie jest ona w jakiś sposób obciążona, o czym jej właściciel może nas nie poinformować. Tego rodzaju jawność znacznie sprzyja poprawie etycznych standardów obrotu gospodarczego, a to jest ważne dla każdego z nas, nawet jeśli akurat w danym momencie nie planujemy zakupu mieszkania.

Sposób zawierania umowy zakupu nieruchomości

W codziennym życiu każdego dnia zawieramy wiele różnego rodzaju umów, czasem nie zdając sobie nawet z tego sprawy. Pomijając umowy o charakterze grzecznościowym, czyli zobowiązania do wykonania określonej czynności, zawieramy także umowy o charakterze handlowym. W tym celu musimy jedynie pójść do dowolnego sklepu – sam zakup towaru już jest umową. Jednak fakt jej dokonywania umyka nam z tego powodu, iż jest to umowa zawierana w formie ustnej, chociaż otrzymujemy też zazwyczaj dowód jej zawarcia, czyli paragon. Znaczenie umowy ustnej w obrocie gospodarczym jest tak samo ważne, jak umowy pisemnej, jednak przepisy prawa nakładają obowiązek sporządzania niektórych umów w formie pisemnej. Taką umową jest również sprzedaż nieruchomości. Musi być ona dokonana w formie aktu notarialnego, który sporządza wyspecjalizowana w tym osoba, jaką jest notariusz, a podpisują obydwie strony transakcji. Ponadto fakt zmiany właściciela nieruchomości musi być uwzględniony w księdze wieczystej nieruchomości, czyli w dokumencie, który rejestruje wszelkie zmiany stanu prawnego określonej nieruchomości. Tak precyzyjne uregulowanie sposobu zawierania umowy sprzedaży nieruchomości, podkreśla, jak ważną rolę odgrywają te umowy w funkcjonowaniu gospodarki, a także w życiu każdego człowieka, którego akurat dotyczą.

Koszty zakupu nieruchomości

Wartość każdej nieruchomości, nawet niewielkiego, kilkudziesięciometrowego mieszkania w bloku, jest znacząca. W wielu przypadkach może dość znacznie przekroczyć kwotę stu tysięcy złotych. Koszty budowy domu są o wiele większe i można przyjąć, że nawet w przypadku niewielkiej rezydencji, przekraczają 300 tysięcy złotych. Trzeba tutaj jednak zauważyć, że nie są to jedyne koszty, które poniesiemy, kupując mieszkanie. Wprawdzie stanowią one stosunkowo niewielki odsetek wartości mieszkania, jednak mogą być znaczące dla budżetu domowego, zwłaszcza iż często nie są finansowane kredytem. Tak więc, koszt kilku tysięcy złotych stanowi podpisanie aktu notarialnego, który jest wymagany przy umowie sprzedaży nieruchomości. Obejmuje on zarówno wynagrodzenie notariusza, jak i podatek od czynności cywilnoprawnych, w związku z zawartą umową. Ponadto należy wspomnieć tutaj koszty udzielenia kredytu, czyli różnego rodzaju opłaty, ubezpieczenie kredytu, a także wkład własny. Nie należy też zapomnieć o tym, że o ile kupujemy mieszkanie używane, to z pewnością jakąś kwotę pochłonie remont, który w praktyce zawsze obejmuje przynajmniej jego odmalowanie. Tak więc przy planowaniu zakupu mieszkania, pamiętajmy o tym, że nie wszystkie środki zapewni nam bank, musimy dysponować także dość znacznym zapasem gotówki.

Kredyt hipoteczny jako obciążenie budżetu domowego

Współczesna kultura cechuje się wysokim stopniem konsumpcjonizmu. Oznacza on w praktyce, iż pragniemy nabywać coraz to więcej rzeczy, które spełniają nasze potrzeby. Znamienne jest przy tym, że spora część tych potrzeb nie wynika bezpośrednio z naszego stylu życia, lecz jest kreowana przez handlowców, którym zależy przede wszystkim na sprzedaży określonych produktów i usług. Ujemnym skutkiem konsumpcjonizmu jest przy tym nie tylko to, że nabywamy wiele w istocie nam niepotrzebnych rzeczy, ale także, iż zaciągamy kredyty, aby je kupić. Kredyty te stanowią często duże obciążenie dla budżetu domowego, przy czym najbardziej dotkliwy jest często kredyt hipoteczny. Jednak tym się różni on od pozostałych kredytów, które musimy spłacać, że jest przeważnie po prostu niezbędny, gdyż w przeciwnym razie nie mielibyśmy szans na zakup naszego mieszkania. Niezależnie od konieczności jego zaciągnięcia, charakteryzuje się on zazwyczaj tym, iż jego rata jest wysoka i może stanowić nawet kilkadziesiąt procent naszych comiesięcznych wydatków. Jest to okoliczność bardzo dotkliwa i zdarza się mimo wszystko dość często, że pomimo usilnych starań i spłacania kredytu mieszkaniowego w pierwszej kolejności, nie jesteśmy w stanie uregulować całości raty, gdyż mamy za mało środków na nasze utrzymanie. Na dłuższą metę rodzi to przykre konsekwencje.

Sposoby pozyskania środków na zakup nieruchomości

Jako nieprzyjemny, ale niewątpliwy fakt można potraktować stwierdzenie, że wartość mieszkania daleko przewyższa nasze możliwości finansowe. Innymi słowy, choćbyśmy nie wiadomo jak mocno się starali, nie jesteśmy w stanie, nawet pracując przez wiele lat, odłożyć na tyle dużo środków, aby wyłącznie za nie kupić własne mieszkanie. Zresztą trudno odkładać przez wiele lat, skoro potrzeba posiadania własnego mieszkania pojawia się w naszym życiu dość szybko, gdyż często pragniemy się usamodzielnić już po ukończeniu szkoły lub studiów. Oczywiście istnieją tacy szczęśliwcy, którzy mają na tyle bogatych rodziców, aby byli oni w stanie zakupić im mieszkanie, lub też otrzymują samo mieszkanie lub środki wystarczające na jego zakup, na mocy otrzymania spadku. Większość z nas, aby mieć szanse na zakup mieszkania, musi liczyć na otrzymanie pożyczki. Wprawdzie pieniądze można pożyczać od rodziny lub znajomych, dzięki czemu zazwyczaj unika się odsetek, ale nie zawsze jest to najlepsze wyjście. Często lepiej pozyskać potrzebne środki dzięki uzyskaniu kredytu mieszkaniowego, gdyż warunki jego spłaty są tutaj jasno sprecyzowane. Jednak barierą w wielu przypadkach jest niewystarczająca zdolność kredytowa danej osoby, głównie wskutek zbyt niskich lub niepewnych zarobków, w związku z czym pozyskanie kredytu mieszkaniowego jest często sprawą bardzo trudną.